کارآفرینی در اروپا: بهشت و جهنم شرکت‌ها کجاست؟

داده‌های یورواستات نشان می‌دهد در سال ۲۰۲۳، اتحادیه اروپا بیش از ۳۳ میلیون شرکت فعال داشت. در آن سال، ۳.۵ میلیون کسب و کار جدید ایجاد شد، در حالی که ۲.۸ میلیون کسب و کار تعطیل شدند. این ارقام معادل نرخ تولد ۱۰.۵ درصد و نرخ مرگ و میر ۸.۵ درصد است. به عبارت دیگر، در اتحادیه اروپا تعداد شرکت‌هایی که افتتاح شدند، بیشتر از تعداد شرکت‌هایی بود که تعطیل شدند.

با این حال، این نرخ‌ها از کشوری به کشور دیگر بسیار متفاوت است.

نرخ تولد شرکت‌ها از ۶.۲ درصد در اتریش تا ۱۹.۶ درصد در لیتوانی متغیر بود. مالت، پرتغال، استونی و فرانسه نیز نرخ تولد بالای ۱۴ درصد داشتند. اما کشورهای اتریش، دانمارک، ایتالیا، سوئد و بلژیک، آلمان و یونان کمترین نرخ تولد کسب‌ و کار را ثبت کردند که همگی زیر ۹ درصد بودند.

نرخ مرگ و میر شرکت‌ها از ۲.۶ درصد در مجارستان تا ۲۷.۵ درصد در استونی متغیر بود. این نرخ همچنین در ایرلند، بلغارستان و لیتوانی از ۱۵ درصد فراتر رفت. کشورهای مجارستان، یونان، هلند، اتریش و کرواسی کمترین نرخ مرگ و میر کسب‌ و کارها را گزارش کردند.

مقایسه نرخ تولد و مرگ کسب و کارها

پروفسور «جون دو» از مدرسه بازرگانی آستون به یورونیوز بیزینس گفت: «شکاف میان نرخ تولد و مرگ کسب‌ و کارها، یک شاخص کلیدی برای پویایی اقتصادی است که نشان می‌دهد اقتصادها چگونه از طریق تخریب خلاق، خود را به طور موثر تجدید می‌کنند.»

در میان ۳۱ کشور اروپایی، نرخ مرگ و میر کسب و کارها در هشت کشور بیشتر از نرخ تولد بود. در میان این هشت کشور، استونی با اختلاف ۱۳.۲ درصد، بزرگترین شکاف منفی را ثبت کرد و تقریبا دو برابر تعداد کسب‌ و کارهای باز شده، کسب و کارهای تعطیل شده، وجود داشت.

پروفسور جون خاطرنشان کرد کشورهایی که شکاف‌های منفی دارند، معمولا با چالش‌های درهم‌تنیده مواجه هستند و صنایع سنتی آنها بدون ظهور کافی بخش‌های جدید افول کرده و موانع نظارتی و اداری برای ورود و دسترسی محدود به منابع مالی وجود دارد. همچنین، افزایش سن جمعیت، انگیزه کارآفرینی را کاهش می‌دهد و افزایش تمرکز بازار، به شرکت‌های موجود اجازه می‌دهد تا مانع ورود شرکت‌های تازه‌وارد شوند.

در مقابل، مالت با ۱۰.۵ درصد، بالاترین شکاف مثبت را ثبت کرد؛ یعنی حدود دو و نیم برابر بیشتر از کسب‌ و کارهای تعطیل‌ شده، کسب‌ و کارهای گشایش یافته، وجود داشت. این تفاوت در کرواسی، مجارستان، لتونی، نروژ، پرتغال، رومانی و یونان نیز بالای پنج درصد بود.

ساختارهای اقتصادی پویا

«جون دو» خاطرنشان کرد کشورهایی که شکاف‌های مثبت دارند، تمایل دارند چندین مزیت تقویت‌کننده را نشان دهند. این مزایا شامل ساختارهای اقتصادی پویا با بخش‌های خدمات و فناوری در حال گسترش، مقررات ساده و بازارهای کار انعطاف‌پذیر، سیستم‌های مالی توسعه‌ یافته که کارآفرینی را تسهیل می‌کنند و تحمل فرهنگی برای ریسک‌پذیری است.

با نگاهی به تعداد کسب و کارهای باز و تعطیل شده، لهستان بزرگترین شکاف منفی و فرانسه، بزرگترین شکاف مثبت را ثبت کرد. در میان «چهار اقتصاد بزرگ» اتحادیه اروپا، آلمان تنها کشوری بود که نرخ منفی داشت.

بر اساس گزارش یورونیوز، کارشناسان انجمن اتاق‌های بازرگانی و صنعت اروپایی (یوروچمبرز) توضیح دادند که پس از همه‌گیری کرونا، بسیاری از کسب‌ و کارها در اتحادیه اروپا تعطیل شدند یا طبقه‌بندی خود را تغییر دادند که می‌تواند توضیح دهد چرا در برخی کشورها، تعداد کسب‌ و کارهای تعطیل‌ شده بیشتر از تعداد کسب‌ و کارهای گشایش یافته، بوده است. این نرخ‌ها همچنین ممکن است تحت تاثیر تاخیرهای اداری در ثبت شرکت‌های جدید قرار گرفته باشند.