در بازارهای طلا، دلار، بیت‌کوین و سهام جهان چه می‌گذرد؟

 اعمال نرخ‌های تعرفه ۱۰ تا ۵۰ درصدی دولت ترامپ بر ده‌ها شریک تجاری و استراتژی او برای کاهش کسری تجاری آمریکا، اقتصاد جهانی را دستخوش نوسان کرده است. تنش‌های تجاری میان آمریکا و چین، دورنمای کاهش نرخ بهره آمریکا و نگرانی‌های اقتصادی و مالی، عوامل اصلی تاثیرگذار بر قیمت‌ها در بازارهای مالی جهان در سال جاری بوده‌اند.

طلا؛ شکسته شدن سقف تاریخی فلز زرد در ۲۰۲۵

معاملات طلا در بازار جهانی، روز جمعه، از پیشروی قیمت بازماندند اما بزرگترین رشد هفتگی خود به میزان هفت درصد را از سال ۲۰۲۰ رقم زدند. این فلز گرانبها که در ابتدای معاملات تا رکورد تاریخی ۴۳۸۰ دلار پیش رفته بود، در نهایت بیش از یک درصد افزایش یافت و به حدود ۴۲۶۰ دلار در هر اونس رسید.

اونس طلا با رشد ۲۵.۵ درصدی، یک عملکرد فوق العاده برای سال ۲۰۲۴ ثبت کرد و از تمام دارایی‌های اصلی دیگر پیشی گرفت. در حالیکه بازار یک عملکرد متوسط را برای سال ۲۰۲۵ پیش‌بینی می‌کرد، طلا متوقف نشد و از ۲۶۵۸ دلار در دوم ژانویه، به ۳۳۳۸ دلار در ابتدای سه ماهه سوم سال ۲۰۲۵، صعود کرد. افزایش قیمت طلا پس از آن سرعت گرفت که جروم پاول، رئیس فدرال رزرو، در اظهاراتش در سمپوزیوم سیاست اقتصادی جکسون هال، به تغییر سیاست پولی اشاره کرد. این فلز ارزشمند به روند صعودی خود ادامه داد و در آغاز سه ماهه چهارم، به بیش از ۳۹۰۰ دلار رسید. طلا از ابتدای سال ۲۰۲۵ تاکنون، ۵۹ درصد رشد قیمت داشته و این عملکرد درخشان را مرهون خرید قوی بانک‌های مرکزی، دلار ضعیف‌تر و کاهش نرخ بهره آمریکا بوده است. همچنین ورود سرمایه به صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله در بورس (ETF) تحت پشتوانه طلا، به بالاترین سطح خود از سه ماهه قبل رسیده است.

اگرچه در حال حاضر هیچ نشانه‌ای مبنی بر پایان یافتن روند افزایش قیمت در کوتاه‌مدت وجود ندارد، اما تحلیلگران خاطرنشان کرده‌اند که برخی از علائم هشدار دهنده از جمله احتمال وجود درجه بالایی از نوسانات وجود دارد. آنها خاطرنشان کردند که هرچه این افزایش قیمت‌ها بیشتر ادامه یابد، ممکن است سرمایه‌گذاران نیاز به تحکیم قیمت داشته باشند.

در این بین، قیمت‌های بالاتر می‌تواند تقاضای فیزیکی برای این فلز را کاهش داده و عرضه را تشویق کند. در عین حال، هرگونه رکود در سهام می‌تواند سرمایه‌گذاران را متقاعد کند که قراردادهای خرید طلای خود را نقد کنند تا نقدینگی مورد نیازشان را تامین کنند. با توجه به این موانع، تحلیلگران پیش‌بینی کردند که در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ ممکن است مقداری تعدیل قیمت در طلا وجود داشته باشد.

با این حال، تحلیلگران بانک آمریکا قیمت ۶۰۰۰ دلار را برای اونس طلا تا اواسط سال ۲۰۲۶، پیش‌بینی کردند. وال استریت هم اهداف قیمت را برای طلا بالا برده و گلدمن ساکس اکنون انتظار دارد اونس طلا تا پایان سال آینده به ۴۹۰۰ دلار برسد که بالاتر از پیش‌بینی قبلی ۴۳۰۰ دلار است. تحلیلگران بانک جی پی مورگان هم می‌گویند طلا تا سال ۲۰۲۹، به ۶۰۰۰ دلار می‌رسد.

دلار؛ فرود از اوج

ارزش دلار آمریکا در برابر سایر ارزها در نیمه اول امسال، حدود ۱۱ درصد کاهش یافت که بزرگترین کاهش در بیش از ۵۰ سال گذشته بود و به یک چرخه صعودی ۱۵ ساله پایان داد. این کاهش همچنین پایان یک چرخه صعودی ساختاری برای دلار را نشان داد که از سال ۲۰۱۰ آغاز شد و در سال ۲۰۲۴ با افزایش انباشته حدود ۴۰ درصدی به پایان رسید.

اگرچه این ارز در ژوئیه ۳.۲ درصد تقویت شد و بخشی از کاهش ارزش امسال را جبران کرد، اما مورگان استنلی ریسرچ انتظار دارد که این کاهش ادامه یابد و احتمالا تا پایان سال آینده، ۱۰ درصد دیگر نیز افت کند.

کاهش ارزش ارز آمریکا می‌تواند تاثیرات قابل توجهی برای مصرف‌کنندگان، کسب‌ و کارها، سرمایه‌گذاران و در نهایت برای کل اقتصاد داشته باشد. سفر به خارج از کشور برای آمریکایی‌ها گران‌تر خواهد شد. دارایی‌های آمریکا می‌تواند برای سرمایه‌گذاران خارجی جذابیت کمتری داشته باشد. قیمت واردات می‌تواند افزایش یابد و بر تورم فشار وارد کند. با این حال، از جنبه مثبت، دلار ضعیف‌تر می‌تواند برای صادرکنندگان آمریکایی یک عامل تقویت‌کننده باشد.

از جمله عوامل فشار اخیر بر دلار، ترس از تعطیلی طولانی مدت دولت فدرال آمریکا پس از عدم موفقیت قانونگذاران در دستیابی به توافق برای ادامه تامین مالی سازمان‌ها و حقوق کارمندان دولتی است. پس از تعطیلی دولت، شاخص دلار آمریکا بدترین هفته خود را از ژوئیه تاکنون ثبت کرد. در مقاله‌ای که در سوم اکتبر در رویترز منتشر شد، تیری ویزمن، استراتژیست پولی مک‌کواری، اظهار کرد: تعطیلی طولانی‌مدت دولت می‌تواند تاثیر قابل‌توجهی بر اعتماد به دولت فدرال داشته باشد و بر قدرت دلار آمریکا نیز تاثیر منفی بگذارد.

بیت‌کوین؛ از صعود به قله ۱۲۶ هزار دلار تا فرود به ۱۰۶ هزار دلار

عملکرد بیت‌کوین در نیمه اول سال ۲۰۲۵ پر افت و خیز و منعکس‌کننده نوسانات کلان اقتصادی و ژئوپلیتیکی بود. در سه ماهه اول، نوسانات قیمت همچنان آرام باقی ماند که دلیل اصلی آن نگرانی‌های مداوم در مورد اجرای تعرفه‌های آمریکا و افزایش تنش‌ها میان روسیه و اوکراین بود. این مسائل جهانی به شدت بر احساسات بازار تاثیر گذاشت و بیت‌کوین را در مرحله تثبیت نگه داشت. با این حال، سه ماهه دوم تغییر قابل توجهی را به همراه داشت. تا آوریل و مه، کاهش تنش‌های ژئوپلیتیکی و بهبود سیگنال‌های کلان به بیت‌کوین کمک کرد تا یک افزایش قیمت قوی را رقم بزند. بیت‌کوین تا هفته سوم ماه مه، به ۱۱۲ هزار دلار رسید که نشان‌دهنده بهبودی قابل توجه از پایین‌ترین قیمت‌های قبلی بود.

سپس قیمت این رمزارز از اوج ماه مه خود عقب‌نشینی کرد و حتی عوامل مثبتی مانند گزارش مثبت مشاغل آمریکا در ۶ ژوئن و از سرگیری مذاکرات تجاری آمریکا و چین در ماه ژوئن نیز تحت الشعاع قرار گرفتند، زیرا افزایش نگرانی‌های ژئوپلیتیکی در پی حمله تجاوزکارانه رژیم صهیونیستی به ایران، تشدید شد و باعث افزایش فشار فروش شد.

با این حال، مسیر بیت‌کوین در سال ۲۰۲۵ همچنان صعودی ماند و این رمزارز در اکتبر، با ثبت رکورد جدید ۱۲۶ هزار دلار و ۲۹۶ دلار، به اوج خود رسید و با اختلاف کمی از رکورد قبلی ۱۲۴ هزار و ۲۴۹ دلار در ماه اوت، سبقت گرفت. این پیروزی تدریجی، هرچند کوچک، نشان دهنده حرکت صعودی مداوم است. با وجود ثبت بالاترین رکورد، روند قیمت از ژوئیه تا اکتبر به یک حرکت بلندمدت در یک محدوده محدود تبدیل شد. در حال حاضر، بیت‌کوین در حال گذراندن یک آزمایش حیاتی در منطقه حمایتی اصلی بین ۱۰۷ تا ۱۰۹ هزار دلار است.

با نگاهی به آینده، پیشرفت در محصولات مالی، به ویژه جریان‌های ورودی به صندوق‌های ETF بیت‌کوین، می‌تواند حرکت صعودی بیت‌کوین را حفظ کند. احساسات بازار خوش‌بینانه است و نشان می‌دهد که بیت‌کوین ممکن است به اوج‌های جدیدی برسد. بعلاوه، گمانه‌زنی‌ها در مورد کاهش نرخ بهره فدرال رزرو در آمریکا در حال افزایش است که از حرکت صعودی بیت‌کوین بیشتر حمایت می‌کند. همچنین، داده‌های   «کریپتو کوانت» نشان‌دهنده افزایش انباشت است، به طوری که ذخایر صرافی‌ها به ۲.۴ میلیون بیت‌کوین رسیده که نسبت به ۳.۱ میلیون بیت‌کوین در سال گذشته کاهش یافته است.

در نهایت، پتانسیل بازار آینده بیت کوین به تقاضای خرید، تحولات ژئوپلیتیکی، تغییرات نظارتی و احساسات سرمایه‌گذاران در مورد نگهداری بلندمدت آن بستگی دارد.

در مورد پیش‌بینی قیمت بیت‌کوین، اگر اوضاع صعودی شود، انتظار می‌رود بیت کوین به اوج ۱۷۵ هزار دلاری برسد اما اگر اوضاع بد پیش برود، می‌توان انتظار پایین‌ترین قیمت ۷۰ هزار دلاری را داشت.

بیت‌کوین روز جمعه با ۴.۶ درصد کاهش کاهش، به ۱۰۶ هزار دلار رسید و دومین کاهش هفتگی متوالی را ثبت کرد. بزرگترین ارز دیجیتال جهان، پس از کاهش ۱۰ درصدی در هفته قبل، بیش از هشت درصد در هفته گذشته کاهش یافت. اگرچه بیت‌کوین هفته گذشته بخشی از ضررهای خود را به خصوص با توجه به سیگنال‌های مثبت فدرال رزرو جبران کرد، اما همچنان در رکود باقی ماند و همچنان بسیار پایین‌تر از رکورد بیش از ۱۲۶ هزار دلار در اوایل اکتبر معامله می‌شود.

کاهش قیمت بیت‌کوین در سهام شرکت‌های مرتبط با این رمزارز منعکس شده است. سهام صرافی ارز دیجیتال کوین‌بیس و سرکل که صادرکننده استیبل‌کوین است، همگی در پنج روز گذشته حداقل پنج درصد کاهش داشته‌اند.

بازارهای سهام و حباب هوش مصنوعی

می‌توان گفت بزرگترین تاثیر هوش مصنوعی بر بازده سهام بوده است. با وجود افت‌های اخیر، شاخص‌های اصلی بازار آمریکا همچنان نزدیک به بالاترین حد خود باقی مانده‌اند که عمدتا به لطف سود حاصل از شرکت‌های فناوری مشارکت‌کننده در رونق هوش مصنوعی است. اما پس از ماه‌ها افزایش بی‌سابقه سهام مرتبط با هوش مصنوعی و هزینه‌های شرکت‌ها، نگرانی‌ها در مورد اینکه این رونق دارد شبیه یک حباب می‌شود، رو به افزایش است. جیمی دیمون، مدیرعامل جی‌پی‌مورگان، سه‌شنبه گذشته، در گفتگو با خبرنگاران بر این لحن احتیاط تاکید کرد و افزایش قیمت دارایی‌ها را «یک مقوله نگران‌کننده» خواند. این احتیاط در حالی صورت می‌گیرد که داده‌های جدید نشان می‌دهد که شور و شوق سرمایه‌گذاران به اوج خود رسیده است.

اما همه موافق نیستند که این افزایش قیمت به اوج خود رسیده باشد. برخی از تحلیلگران معتقدند که قدرت بازار نشان دهنده اطمینان است، نه رضایت از خود و اینکه تجارت هوش مصنوعی، اگرچه گسترده است، اما هنوز از پشتوانه اساسی برخوردار است.

حتی صندوق بین‌المللی پول هم به تازگی هشدار داده است رونق سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی آمریکا، ممکن است یک حباب اقتصادی باشد که می‌تواند دچار فروپاشی شود؛ رویدادی که تداعی کننده فروپاشی حباب دات کام در اوایل دهه ۲۰۰۰ خواهد بود.

حتی در چین هم بازار سهام امسال شاهد افزایش چشمگیر ارزش بوده است، زیرا پیشرفت در هوش مصنوعی، گام‌هایی با هدف خودکفایی در تولید تراشه و کمپین پکن برای مهار جنگ قیمت‌ها، خوش‌بینی سرمایه‌گذاران را برانگیخته است. اما در حالی که سرمایه‌گذاران خرد بازار را به سمت بالا هدایت می‌کنند و خریداران از حمایت نقدینگی و سیاست‌های حمایتی استقبال می‌کنند، برخی از کارشناسان این سوال را مطرح می‌کنند که آیا بازار در حال ورود به محدوده حباب است یا خیر.