بازار مسکن در چله تابستان؛ جهش در دل رکود!

بازار مسکن تحت تاثیر عواملی همچون تورم نهاده‌های ساختمانی، رشد قیمت ملک و تنش‌های منطقه‌ای دچار رکود شده است. پس از آنکه اردیبهشت امسال خرید و فروش‌های سرمایه‌ای در بازار مسکن مقداری افزایش پیدا کرد از خرداد به بعد این بازار وارد فاز سردرگمی شده است. آنطور که واسطه‌های ملکی می‌گویند امسال معاملات در پایین‌ترین سطح خود قرار دارد.

مرداد ۱۴۰۵ در شرایطی آغاز شده که خرید و فروش مسکن به دلیل عدم چشم‌انداز مناسب درخصوص بازده سرمایه از ناحیه خریدهای سرمایه‌ای افت محسوسی داشته است. خرید و فروش‌های مصرفی نیز اغلب در واحدهای کوچک متراژ و آپارتمان‌هایی که با سطح توان متقاضیان همخوانی بیشتری دارد انجام می‌شود و به همین دلیل حق انتخاب برای معدود مشتریان، محدود شده است.

بررسی وضعیت بازار مسکن در مردادماه ۱۴۰۵ گویای تداوم شرایط پیچیده‌ای است که از اسفند ۱۴۰۴ به بعد ایجاد شد. تا پیش از آن بازار در وضعیت رونق نسبی معاملات همراه با شیب ملایم افزایش قیمت‌ها قرار داشت. اما با پایان جنگ تحمیلی ۴۰ روزه که با آسیب به صنایع فولاد و پتروشیمی همراه بود نرخ‌های پیشنهادی آپارتمان بین ۸۰ تا ۱۰۰ درصد رشد کرد؛ رشدی که تقریبا در تمام شهرهای کشور رخ داد. سردرگمی و رکود بازار مسکن که از سال ۱۴۰۳ آغاز شده همچنان پابرجاست با این تفاوت که اثرات شوک‌های بیرونی (مانند تنش‌های اخیر) بر سردرگمی شرایط آن افزوده شده است.

ماه گذشته به دلیل رکود حادث شده، آن دسته از مالکانی که نیاز به نقدینگی داشتند نرخهای پیشنهادی خود را تا ۱۵ درصد کاهش دادند. با این حال در وضعیت کلی قیمت‌ها شیب ملایم افزایشی داشت. در مرداد ۱۴۰۵ نیز برخلاف برخی تحلیل‌های خوش‌بینانه که انتظار کاهش قیمت‌ها را در شرایط رکودی داشتند، بازار ملک رشد اندک قیمت را تجربه کرده است. این در حالی است که قیمت دلاری مسکن در ماه گذشته با عبور از سطح میانگین ۱۱۰۰ تا ۱۲۰۰ دلار ادوار قبلی به بالای ۱۳۰۰ دلار رسید اما رشد قیمت دلار و انتظارات تورمی در بازار ارز که طی هفته‌های اخیر به وجود آمد باعث شد تا بازار ملک از اواخر تیرماه به پیشواز گرانی برود.

افزایش اسمی قیمت‌های پیشنهادی مسکن بدون توجه به ظرفیت بازار، خطر رکود تورمی را تشدید کرده است. تجربه نشان داده در برهه‌هایی قیمت مسکن شهر تهران در دوره‌های جهش تا ۱۷۰۰ دلار بالا رفته و پس از آن برای ۱۰ تا ۱۲ فصل وارد رکود شده است.

کیانوش گودرزی ـ رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران ـ در گفت‌وگو با ایسنا، سرایت شرایط سیاسی به بازار مسکن را از دلایل رکود تورمی فعلی این بازار دانست و گفت: بازار ملک در حال حاضر روی موج نوسان قرار دارد؛ به این صورت که هر زمان صحبت از توافق می‌شود نرخهای پیشنهادی مقداری بالا می‌رود و وقتی تنش‌ها افزایش می‌یابد بازار وارد رکود می‌شود.

وی افزود: نبود چشم‌انداز مشخص در بازار ملک باعث شده تا خریدهای سرمایه‌ای به شدت کاهش پیدا کند. معدود معاملاتی هم که هم‌اکنون انجام می‌شود از ناحیه کسانی است که قصد تبدیل به احسن واحدهای خود را دارند.

گودرزی خاطرنشان کرد: از اواسط سال گذشته بازار مسکن به تدریج رونق گرفته بود که تا بهمن ماه تعداد معاملات روند صعودی داشت. اما شرایطی که پس از آن ایجاد شد به پیچیدگی اوضاع منجر شد. در حال حاضر نیز با وجود آنکه نرخ‌های پیشنهادی افزایش پیدا کرده بعید به نظر می‌رسد که جهش قابل توجهی به لحاظ قیمتی در بازار رخ دهد و ثبات نسبی قیمت‌ها در ماههای آینده را انتظار داریم.