حبوبات محرم تامین است/ مطالبات ارزی همچنان بلاتکلیف

داود لپه چی – رئیس انجمن حبوبات ایران – روز جمعه در حاشیه سی و سومین نمایشگاه بین المللی صنایع کشاورزی، مواد غذایی و صنایع وابسته (اگروفود ۲۰۲۶) درباره رفع محاصره دریایی و مسیرهای واردات حبوبات اظهار کرد: کانادا بزرگترین تولید کننده عدس در جهان است و حدود ۶۰ درصد عدس وارداتی ایران از این کشور تامین و بخشی نیز از روسیه وارد می‌ شود. در حوزه لوبیا نیز از کشورهای آسیای میانه واردات داریم و در شرایط فعلی از نظر تامین و واردات حبوبات مشکلی وجود ندارد.

وی با اشاره به تغییر مسیرهای وارداتی پس از تحولات اخیر در منطقه تصریح کرد: در دو ماه گذشته بخش قابل توجهی از واردات از مسیر بنادر شمالی کشور انجام شده و بخشی از کالاها از روسیه، ازبکستان، ترکمنستان و حتی ترکیه وارد کشور شده است. در برخی محصولات مانند انواع لوبیا بیش از ۹۰ درصد نیاز کشور از تولید داخلی و در محصول عدس حدود ۷۰ درصد نیاز کشور از طریق واردات تامین می‌شود.

لپه چی ارزش واردات سالانه حبوبات را حدود ۳۰۰ میلیون دلار عنوان کرد و افزود: با وجود شرایط اخیر کشور، فعالان این حوزه برای تامین نیاز بازار پای کار بودند و اجازه ندادند کمبودی در بازار ایجاد شود.

رئیس انجمن حبوبات ایران گفت: امسال به دلیل شرایط مناسب بارندگی و همزمانی آن با فصل برداشت، سال آبی خوبی را پشت سر گذاشته‌ ایم، بنابراین به نظر می رسد تولید مطلوب حبوبات به ویژه نخود و عدس را داشته باشیم و با وجود جنگ تحمیلی و افزایش هزینه‌ ها و نوسانات ارزی، بازار حبوبات با کمبود روبرو نیست و واردات نیز نسبت به سال گذشته روند بهتری خواهد داشت.

لپه چی پیش‌ بینی کرد: امسال برداشت نخود مناسب خواهد بود، زیرا این محصول تنها کالایی است که میزان تولید آن از مصرف داخلی بیشتر بوده و امکان صادرات آن وجود دارد. بنابراین در حال رایزنی هستیم تا ممنوعیت صادرات این محصول برداشته شود.

وی درباره واردات پیش‌ بینی کرد: با رفع برخی محدودیت‌ های سال گذشته از جمله سهمیه‌ بندی و رفع مشکلات ثبت سفارش واردات حبوبات در سال جاری وضعیت مطلوبی خواهد داشت.

رئیس انجمن حبوبات ایران گفت: در ماه‌های اخیر و حتی در دوران جنگ قیمت حبوبات خارج از عرف افزایش نیافته و علل افزایش قیمت این محصولات متناسب با نرخ تورم، افزایش هزینه‌ های تولید، حمل‌ و نقل و نرخ ارز است.  نرخ ارز از حدود ۷۰ هزار تومان به ۱۴۰ هزار تومان رسیده و طبیعی است که این موضوع بر هزینه‌ های تولید و واردات تاثیر بگذارد، اما با این وجود در حوزه حبوبات با کسری عرضه روبرو نیستیم.

لپه چی با بیان اینکه حدود ۷۰ درصد نیاز کشور از محل تولید داخلی و ۳۰ درصد از طریق واردات تامین می‌ شود، گفت: با توجه به شرایط مناسب بارندگی ها انتظار می‌ رود تولید داخلی افزایش یابد که این موضوع می‌ تواند برکاهش قیمت تمام‌ شده و کنترل تورم این محصولات تاثیر بگذارد.

واردکنندگان حبوبات در انتظار دریافت مطالبات خود

وی به مطالبات ارزی واردکنندگان اشاره کرد و گفت: حدود ۱۴ ماه است که بخشی از مطالبات مربوط به ارز ترجیحی پرداخت نشده، این درحالیست که بخشی از این مطالبات مربوط به سال‌ های ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ است و هنوز تعیین تکلیف نشده‌ اند.

رئیس انجمن حبوبات ایران با بیان اینکه ۵۰ درصد واردکنندگان حبوبات در ضرر و زیان هستند، اضافه کرد: حدود ۱۵ میلیون یورو مطالبات واردکنندگان مربوط به سال های ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ با ارز (۲۸ هزارو ۵۰۰ تومان) و بالای ۴۰ میلیون یورو آن مربوط به سال ۱۴۰۴ و سال جاری با ارز ( ۷۰ هزارتومان و بعد ۱۴۰ هزارتومانی) محاسبه شده است.  تغییر سیاست‌ های ارزی موجب شد برخی واردکنندگان کالاهای خود را با ارز ترجیحی وارد و با همان مبنا عرضه کنند، اما در ادامه با افزایش نرخ ارز روبرو شدند که این موضوع زیان سنگینی را به فعالان این بخش تحمیل کرده است.

وی با اشاره به افزایش قیمت لوبیا چیتی در سال ۱۴۰۳ گفت: در سال ۱۴۰۳ کاهش تولید به دلیل خشکسالی و آفت‌ زدگی در دو استان عمده تولیدکننده این محصول از جمله فارس و لرستان، محدودیت‌ های ارزی و تاخیر در واردات باعث شد قیمت لوبیا چیتی به شکل قابل توجهی افزایش پیدا کند.  اما با انجام به موقع واردات و بهبود شرایط تولید در سال جاری، قیمت لوبیا چیتی کاهش یافته و اکنون با وجود افزایش نرخ ارز و شرایط جنگی قیمت این محصول نسبت به اوج قیمت در سال ۱۴۰۳ پایین‌ تر است.

حبوبات ایام محرم تامین است

رئیس انجمن حبوبات ایران درباره تأمین نیاز بازار در ایام محرم گفت: با مصوبات اخیر دولت، محدودیت‌ های ثبت سفارش برای واردات کالاهای اساسی تا حد زیادی برطرف شده و واردکنندگان می‌ توانند نسبت به تامین نیاز بازار اقدام کنند.

سرانه مصرف حبوبات ایران کمتر از مصرف جهانی

لپه چی، میزان مصرف سالانه حبوبات در کشور را حدود یک میلیون تن اعلام کرد و افزود: سرانه مصرف حبوبات در ایران بین ۹ تا ۱۰ کیلوگرم است، در حالی که میانگین جهانی حدود ۱۲ تا ۱۳ کیلوگرم برآورد می‌ شود.

وی با تاکید بر ضرورت توسعه فرهنگ مصرف حبوبات گفت: افزایش مصرف پروتئین گیاهی به نفع سلامت جامعه و اقتصاد خانوار است و انجمن در این زمینه برنامه‌ های فرهنگی و ترویجی را دنبال می‌ کند.

تولید سالانه حدود ۳۰۰ هزارتن نخود در کشور

رئیس انجمن حبوبات در پایان با بیان اینکه در حال حاضر نخود تنها محصولی است که مازاد تولید آن امکان صادرات دارد اظهار کرد: سالانه بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ هزار تن نخود در کشور تولید می‌ شود که حدود ۲۰۰ تا ۲۲۰ هزار تن آن در داخل مصرف و مابقی صادر می‌ شود.