کشوری که طلای بیشتری از بانک مرکزی اروپا دارد

بانک ملی لهستان ذخایر شمش خود را به حدود ۵۵۰ تن افزایش داده که ارزش آن بیش از ۶۳ میلیارد یورو بوده و بسیار بیشتر از ذخایر در اختیار بانک مرکزی اروپا است.

آدام گلاپینسکی، رئیس بانک ملی لهستان (NBP)، سال‌هاست تاکید می‌کند که طلا نقش ویژه‌ای در ساختار ذخایر ایفا می‌کند. این دارایی عاری از ریسک اعتباری، مستقل از تصمیمات سیاست پولی سایر کشورها و مقاوم در برابر شوک‌های مالی است. ذخایر بالای طلا همچنین به ثبات اقتصاد لهستان کمک می‌کند.

اما برنامه‌های این بانک بسیار گسترده بوده و هدفش این است که ۷۰۰ تن طلا داشته باشد و ارزش کل ذخایر شمش حدود ۴۰۰ میلیارد زلوتی لهستان (۹۴ میلیارد یورو) باشد.

تا همین اواخر، یعنی سال ۲۰۲۴، طلا ۱۶.۸۶ درصد از ذخایر ارزی لهستان را تشکیل می‌داد. برآوردها در پایان دسامبر ۲۰۲۵، جهش به ۲۸.۲۲ درصد را نشان داد که یکی از سریع‌ترین تغییرات در ساختار ذخایر در میان بانک‌های مرکزی در سراسر جهان را نشان می‌دهد.

سرمایه‌گذاری در طلا

طبق تحلیل‌های شورای جهانی طلا، روند جهانی انباشت طلا توسط بانک‌های مرکزی در سال ۲۰۲۵ ادامه داشت. به استثنای چند مورد، اکثر کشورها دارایی‌های‌شان را افزایش دادند و شمش طلا را به عنوان یک پوشش استراتژیک در برابر بحران‌های ارزی و مالی در نظر گرفتند.

در سال میلادی گذشته، ۹۵ درصد از بانک‌های مرکزی مورد بررسی انتظار داشتند که دارایی‌های طلای جهانی طی ۱۲ ماه آینده افزایش یابد.

مارتا باسانی – پروسیک، مدیر محصولات سرمایه‌گذاری و ارزش ارزهای خارجی در ضرابخانه لهستان، در توضیح دلایل سرمایه‌گذاری بانک‌های مرکزی در طلا گفت: «یکی از انگیزه‌های اصلی بانک‌های مرکزی، استقلال قیمت طلا از سیاست پولی و ریسک اعتباری است. تنوع‌بخشی به دارایی‌ها و کاهش سهم دلار و سایر ارزها در ذخایر نیز به همان اندازه مهم است.»

کارشناسان خاطرنشان می‌کنند که همه بانک‌های مرکزی، مقیاس کامل خریدهای خود را گزارش نمی‌کنند. در این زمینه اغلب به چین یا روسیه اشاره می‌شود. برخی از ناظران بازار، این اقدامات را به عنوان بخشی از آماده‌سازی برای یک مدل پولی جایگزین تفسیر می‌کنند که در آن طلا می‌تواند نقش بسیار بیشتری نسبت به قبل ایفا کند.

طلای بیشتر از بانک مرکزی اروپا

اطلاعاتی مبنی بر اینکه لهستان اکنون طلای بیشتری نسبت به بانک مرکزی اروپا در اختیار دارد، فقط نمادین نیست. بانک مرکزی اروپا سیاست پولی منطقه یورو را مدیریت می‌کند، اما ذخایر طلایش نسبتا محدود بوده و بار مالکیت شمش طلا عمدتا بر عهده بانک‌های ملی کشورهای عضو است.

ذخایر طلای بانک مرکزی اروپا حدود ۵۰۶.۵ تن است. با این اوصاف، میزان دارایی‌های بانک ملی لهستان به میزان ۵۵۰ تن، چشمگیر است و جایگاه لهستان را در معماری مالی اروپا تقویت می‌کند.

با این حال، منتقدان خرید گسترده طلا توسط بانک ملی لهستان خاطرنشان می‌کنند که وجوه اختصاص داده شده برای خرید می‌تواند در اوراق قرضه قرار گیرد که درآمد حاصل از بهره را ایجاد می‌کند. در واقع، طلا درآمدزایی فراهم نمی‌کند.

خریدهای بانک ملی لهستان با رکوردهای تاریخی قیمت طلا همزمان شده است. اگرچه نرخ رشد فهرست‌بندی ممکن است در سال ۲۰۲۶ کند شود، پیش‌بینی‌های موسسات مالی بزرگ همچنان خوش‌بینانه است.

طلا به نفع سرمایه‌گذاران بازمی‌گردد

برای بانک مرکزی لهستان، طلا عنصری از استراتژی امنیت مالی بلندمدت این کشور است. همانطور که کارشناسان ضرابخانه لهستان خاطرنشان می‌کنند، هرچه عدم قطعیت در بازارها بیشتر باشد، علاقه به دارایی‌هایی که به عنوان «پناهگاه امن» تلقی می‌شوند، بیشتر می‌شود. همچنین آگاهی فزاینده‌ای در میان سرمایه‌گذاران خرد از نقش طلا در حفاظت از سرمایه بلندمدت وجود دارد.

با این حال، برخی از اقتصاددانان با این نظریه مخالفند و احساس می‌کنند که بخش زیادی از طلا ممکن است نیازهای مدیریت انعطاف‌پذیر ذخایر را در یک اقتصاد مدرن برآورده نکند و وجوه را می‌توان به سرمایه‌گذاری‌های مولدتر دیگری اختصاص داد.

بر اساس گزارش یورونیوز، رسیدن به ۵۵۰ تن یک نقطه عطف مهم است، اما اعلام خریدهای بیشتر نشان می‌دهد که لهستان هنوز حرف آخر خود را نزده است. در جهانی که تنش‌های ژئوپلیتیکی رو به افزایش و نظم مالی در حال تغییر است، طلا بار دیگر به یکی از دارایی‌های کلیدی تبدیل می‌شود و لهستان می‌خواهد در خط مقدم این بازی باشد.